Z CYKLU „INŻYNIER PYTA – PRAWNIK ODPOWIADA”
W dzienniku budowy wskazano materiały użyte do wykonania robót, które w rzeczywistości różniły się od faktycznie zastosowanych. Czy taki wpis może zostać uznany za poświadczenie nieprawdy i skutkować pociągnięciem do odpowiedzialności karnej?
Odpowiada adw. Marek Chudzicki
Kancelaria Prawa Budowlanego Adwokat Marek Chudzicki
Odpowiada adw. Grzegorz Gajda
Kancelaria Prawa Budowlanego Adwokat Marek Chudzicki
Tak, nieprawdziwy wpis w dzienniku budowy dotyczący użytych materiałów może prowadzić do odpowiedzialności karnej. Dziennik budowy jest dokumentem o charakterze urzędowym, a osoby uprawnione do dokonywania w nim wpisów ponoszą odpowiedzialność karną za poświadczenie w nim nieprawdy co do okoliczności, które mają znaczenie prawne.
Poświadczenie nieprawdy polega na potwierdzeniu w autentycznym dokumencie faktów, które nie odpowiadają rzeczywistości – w tym także na wskazaniu materiałów innych niż faktycznie użyte przy realizacji robót. Jeżeli w dzienniku budowy znajdzie się informacja, że zastosowano materiał zgodny z projektem, podczas gdy tak naprawdę użyto innego, o odmiennych parametrach technicznych, taki wpis może zostać uznany za poświadczenie nieprawdy. Ma to znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy wpływa on na prawa i obowiązki inwestora lub ocenę prawidłowości wykonania robót.
Odpowiedzialność karna za poświadczenie nieprawdy w dzienniku budowy może zostać jednak przypisana wyłącznie w przypadku działania umyślnego. Oznacza to, że osoba dokonująca wpisu:
- musi mieć świadomość jego niezgodności z rzeczywistym stanem robót i chcieć dokonać takiego wpisu (zamiar bezpośredni kierunkowy) albo
- co najmniej ma świadomość prawdopodobnej nieprawidłowości i godzi się na taki stan rzeczy (zamiar ewentualny).
W praktyce sądy przykładają szczególną wagę do wiedzy, doświadczenia i zawodowego obowiązku rzetelności osób, które pełnią samodzielne funkcje techniczne w budownictwie. Może to prowadzić do uznania, że miały one pełną świadomość znaczenia dokonywanego wpisu.
Celowo wprowadzony nieprawdziwy wpis dotyczący materiałów użytych na budowie lub innych okoliczności związanych z jej przebiegiem nie jest zatem drobnostką ani wyłącznie uchybieniem technicznym. Jako taki może prowadzić do odpowiedzialności karnej, a także do dalszych konsekwencji cywilnych oraz zawodowych dla osoby dokonującej takiego wpisu.
Podstawa prawna
[1] Art. 271 § 1 Ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 383).
[2] Art. 47d Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.).
>> Czy wykonawca odpowiada za realizację robót na podstawie wadliwego projektu?
>> Czy można zastrzec karę umowną za brak zapłaty wynagrodzenia za roboty budowlane?
>> Jednostronny odbiór robót budowlanych – czy i kiedy jest dopuszczalny?
>> W jakim terminie przedawnia się roszczenie o zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane?
>> Wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę
>> Rażąco niska cena przy robotach budowlanych zgodnie z Prawem zamówień publicznych
>> Nadzór autorski projektanta a interpretacja przepisów
