– Zazwyczaj prywatni inwestorzy decydują się na zakup zindywidualizowanego projektu, który został wykonany wskutek współpracy podjętej z wybranym projektantem. Jednakże w trakcie przygotowań do budowy wymarzonego domu może się wydarzyć coś niespodziewanego, co uniemożliwi realizację projektu budowlanego – mówi Radca Prawny Katarzyna Sabynicz.
fot. Marcin Łazarczyk/stock.adobe.com
Kupiłem projekt domu, ale budowa nie doszła do skutku. Czy mogę go odsprzedać? – takie pytanie nurtuje prywatnych inwestorów. O odpowiedź poprosiliśmy Radcę Prawnego Katarzynę Sabynicz:
„Przede wszystkim należy pamiętać, że projekt domu jest objęty prawami autorskimi, które należą do jego twórcy. Oznacza to, że nie można swobodnie rozporządzać takim dokumentem bez uzyskania zgody autora. Zatem w pierwszej kolejności należy odpowiedzieć na pytanie, czy mam zawartą umowę z projektantem.
Brak umowy z projektantem oznacza, że strony nie uregulowały kwestii majątkowych praw autorskich do projektu. Ustawa z dnia z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U.2025.24) przewiduje wymóg formy pisemnej pod rygorem nieważności w przypadku umowy przenoszącej własność majątkowych praw autorskich (art. 53) lub umowy licencyjnej wyłącznej (art. 67 § 5). Wyjątek dotyczy umowy licencji niewyłącznej – może zostać zawarta ustnie.
W takim przypadku, warunkiem legalnego odsprzedania projektu będzie uzyskanie pisemnej zgody autora (projektanta), który go stworzył. Brak takiej zgody jest naruszeniem praw autorskich.
Jeśli mam zawartą umowę z biurem projektowym/projektantem, należy sprawdzić postanowienia umowne. Jeśli w umowie nie ma regulacji dotyczących przejścia na inwestora majątkowych praw autorskich i zezwolenia na konkretne czynności rozporządzające, to dalsza sprzedaż projektu będzie obarczona wadą prawną. Dlatego należy skontaktować się z autorem projektu i uzyskać odpowiednią zgodę na piśmie.
Warto również pamiętać, że jeżeli umowa nie stanowi inaczej, nabycie od twórcy egzemplarza projektu architektonicznego lub architektoniczno-urbanistycznego obejmuje prawo zastosowania go tylko do jednej budowy (art. 61).
Więcej: Prawo zastosowania projektu do jednej budowy
Powyższy przepis wyłącza możliwość wznoszenia według tego samego projektu dalszych obiektów lub dalsze rozporządzenia projektem przez inwestora. Tak się oczywiście dzieje, jeśli nie ma zawartej odpowiedniej umowy z projektantem, w której zostałyby uregulowane kwestie wykorzystania majątkowych praw autorskich.
Reasumując, projekt budowlany jest chroniony prawami autorskimi, a jego dalsze wykorzystanie bez odpowiednich formalności może prowadzić do naruszenia prawa. Jeśli planujesz odsprzedać projekt, to najlepiej skontaktuj się z projektantem (twórcą) i upewnij się, że wszystkie działania są zgodne z prawem. Tylko w ten sposób możesz uniknąć potencjalnych problemów prawnych i finansowych”.
Radca Prawny Katarzyna Sabynicz była także gościem podcastu Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa pt. „Roboty budowlane: Jak uniknąć sporów?”. Całość obejrzeć można tutaj:
Źródło: Inżynier Budownictwa
