Rys. Tomasz Bielawski
– Guten Tag, liebe Zuhörer, guten Tag, Herr Deka! Ich freue mich, dass wir uns wieder hören können. Auf den Wunsch unserer Zuhörer sprechen wir heute über die Mauerwerksmaterialien, die zu den ältesten und wichtigsten Baustoff en der Welt gehören. Trotz neuer Bauweisen mit Stahl oder Holz bleibt das Mauerwerk ein zentraler Bestandteil des modernen Bauwesens. Seine hohe Tragfähigkeit, Langlebigkeit sowie gute Wärme- und Schalldämmung machen es zu einer beliebten Wahl. Herr Deka, stimmen Sie mir zu?
– Guten Tag, liebe Zuhörer, guten Tag, Herr Redakteur! Ja, Sie haben Recht. Die Mauerwerksmaterialien haben wirklich eine lange Geschichte. Die ersten Mauerwerke bestanden aus luft getrockneten Lehmziegeln. Später entwickelten sich gebrannte Tonziegel, die deutlich widerstandsfähiger gegen Feuchtigkeit und Frost waren. Bereits die Römer nutzten Ziegel und Naturstein für den Bau von Straßen, Aquädukten und Tempeln. Im 20. Jahrhundert entstanden neue Materialien wie Kalksandstein, Porenbeton und Leichtbeton. Heute konzentriert sich die Entwicklung vor allem auf energieeffi ziente und nachhaltige Baustoffe.
– Welche Arten von Mauerwerksmaterialien unterscheiden wir?
– Zu den am häufi gsten verwendeten Baustoffen gehört Ziegel. Moderne Hochlochziegel besitzen Luft kammern, die ihre Wärmedämmung verbessern. Sie zeichnen sich durch hohe Festigkeit, Langlebigkeit und guten Brandschutz aus. Das Mauerwerksmaterial, das eine sehr hohe Druckfestigkeit und hervorragende Schalldämmeigenschaft en besitzt, ist Kalksandstein. Er wird aus Sand, Kalk und Wasser hergestellt und aufgrund seiner geringeren Wärmedämmung wird häufig mit zusätzlichen Dämmsystemen kombiniert. Wenn wir ausgezeichnete Wärmedämmeigenschaft en erzielen wollen, sollten wir Porenbeton anwenden, der leicht und einfach zu bearbeiten ist. Seine Druckfestigkeit ist jedoch geringer als die anderer Mauerwerksmaterialien. Betonsteine dagegen werden vor allem im Keller- und Industriebau eingesetzt. Sie sind sehr belastbar und feuchtigkeitsbeständig.
– Und die Mauerwerksmaterialien werden sicherlich in vielen Bereichen des Bauwesens eingesetzt.
– Jawohl. Sie dienen als tragende Außenund Innenwände, Trennwände, Kellerwände sowie Fundamente. Darüber hinaus werden sie beim Bau von Einfamilienhäusern, Mehrfamilienhäusern, Schulen, Krankenhäusern, Industriehallen und Lagergebäuden verwendet.
– Nach welchen Kriterien sollen wir uns bei der Materialwahl richten?
– Die Auswahl des geeigneten Baustoffs hängt von mehreren Faktoren ab. Dazu gehören die Art des Gebäudes, die statischen Anforderungen, das Klima, der gewünschte Wärmeschutz, der Schallschutz, die Baukosten sowie die geplante Bauzeit. Auch ökologische Gesichtspunkte und die regionale Verfügbarkeit der Materialien spielen eine immer größere Rolle.
– Auch hochwertige Baustoff e erfüllen aber ihre Funktion nur bei fachgerechter Verarbeitung.
– Ja, das stimmt. Häufi ge Fehler sind ungleichmäßige Mörtelfugen, fehlender Verband der Steine, mangelhafte Abdichtungen gegen Feuchtigkeit oder Wärmebrücken. Solche Fehler können Risse, Feuchtigkeitsschäden und erhöhte Heizkosten verursachen. Deshalb sind eine sorgfältige Planung und eine präzise Ausführung entscheidend.
– Unsere Sendezeit ist leider um. Ich bedanke mich bei Ihnen für die Aufmerksamkeit, und bei Ihnen für die Ankunft. Auf Wiederhören, liebe Zuhörer, auf Wiederhören, Herr Deka!
– Auf Wiederhören!
Materiały murowe
– Dzień dobry, drodzy słuchacze, dzień dobry, panie Deka! Cieszę się, że możemy usłyszeć się ponownie. Zgodnie z państwa życzeniem porozmawiamy dzisiaj o materiałach murowych, które należą do najstarszych i najważniejszych materiałów budowlanych na świecie. Pomimo rozwoju nowych technologii budowlanych opartych na stali czy drewnie mury nadal stanowią podstawowy element współczesnego budownictwa. Ich wysoka nośność, trwałość oraz dobre właściwości termoizolacyjne i akustyczne sprawiają, że są chętnie wybierane przez inwestorów i projektantów. Panie Deka, czy zgodzi się pan ze mną?
– Witam państwa, dzień dobry, panie redaktorze! Tak, ma pan rację. Materiały murowe mają faktycznie długą historię. Pierwsze konstrukcje murowe powstawały z suszonych na słońcu cegieł glinianych. Z czasem zaczęto produkować cegły wypalane, które były znacznie bardziej odporne na wilgoć i mróz. Już starożytni Rzymianie wykorzystywali cegłę oraz kamień naturalny do budowy dróg, akweduktów i świątyń. W XX w. pojawiły się nowe materiały, takie jak silikaty, beton komórkowy oraz beton lekki. Obecnie rozwój technologii koncentruje się przede wszystkim na materiałach energooszczędnych i przyjaznych środowisku.
– Jakie rodzaje materiałów murowych możemy wyróżnić?
– Do najczęściej stosowanych materiałów budowlanych należy cegła. Nowoczesne cegły drążone mają komory powietrzne, które poprawiają ich właściwości termoizolacyjne. Charakteryzują się one dużą wytrzymałością, trwałością oraz wysoką odpornością ogniową. Materiałem murowym, który cechuje się bardzo wysoką wytrzymałością na ściskanie oraz doskonałymi właściwościami izolacji akustycznej, jest silikat. Jest on wytwarzany z piasku, wapna oraz wody i ze względu na słabszą izolacyjność cieplną często stosuje się go wraz z dodatkowymi systemami izolacyjnymi. Jeśli chcielibyśmy uzyskać bardzo dobre właściwości termoizolacyjne, powinniśmy zastosować beton komórkowy, który jest łatwy i lekki w obróbce. Jego wytrzymałość na ściskanie jest jednak niższa niż w przypadku innych materiałów murowych. Natomiast bloczki betonowe wykorzystywane są przede wszystkim przy budowie piwnic oraz obiektów przemysłowych. Są bardzo wytrzymałe i odporne na działanie wilgoci.
– Materiały murowe znajdują zastosowanie zapewne w wielu dziedzinach budownictwa.
– Zgadza się. Wykorzystuje się je do wykonywania ścian zewnętrznych i wewnętrznych, ścian działowych, piwnicznych oraz fundamentów. Stosowane są także przy budowie domów jednorodzinnych, wielorodzinnych, szkół, szpitali, hal przemysłowych oraz magazynów.
– Jakimi kryteriami powinniśmy się kierować przy wyborze odpowiedniego materiału?
– Dobór odpowiedniego materiału zależy od wielu czynników. Należą do nich: rodzaj budynku, wymagania konstrukcyjne, warunki klimatyczne, oczekiwania dotyczące izolacyjności cieplnej i akustycznej, koszty budowy oraz planowany czas realizacji inwestycji. Coraz większe znaczenie mają również aspekty ekologiczne oraz dostępność materiałów na rynku.
– Nawet najlepsze materiały nie spełnią swojej funkcji, jeśli zostaną niewłaściwie zastosowane.
– Tak jest. Do najczęstszych błędów należą: nierówne spoiny, brak prawidłowego przewiązania elementów, niewłaściwe zabezpieczenie przed wilgocią oraz powstawanie mostków termicznych. Takie błędy mogą prowadzić do pękania ścian, zawilgocenia i zwiększonych strat ciepła. Dlatego niezwykle ważne są staranne planowanie oraz precyzyjne wykonanie prac murarskich.
– Nasz czas antenowy niestety dobiegł końca. Dziękuję państwu za uwagę i panu, panie Deka, za przybycie. Do usłyszenia, drodzy słuchacze, do usłyszenia, panie Deka!
– Do usłyszenia!
Słowniczek/ Vokabeln
Mauerwerksmaterialien pl – materiały murowe
Baustoff m – materiał budowlany
Bauweise f – technologia budowlana
Mauerwerk n – mur
Stahl m – stal
Holz n – drewno
Bestandteil m – składnik
Tragfähigkeit f – nośność
Langlebigkeit f – wytrzymałość
Wärme-/Schalldämmung f – izolacja cieplna/akustyczna
luftgetrocknet – suszony na słońcu
Lehmziegel m – cegła gliniana
Tonziegel m – cegła wypalana
widerstandsfähig – odporny
Römer m – Rzymianin
Naturstein m – kamień naturalny
Aquädukt m/n – akwedukt
Tempel f – świątynia
Kalksandstein m – silikat
Porenbeton m – beton komórkowy
energieeffizient – energooszczędny
nachhaltig – zrównoważony
Hochlochziegel m – cegła drążona
Luftkammer f – komora powietrzna
Wärmedämmung f – izolacja cieplna
Festigkeit f – trwałość
Brandschutz m – odporność ogniowa
Druckfestigkeit f – wytrzymałość na ściskanie
hervorragend – znakomity
Schalldämmeigenschaft f – właściwości izolacji akustycznej
Sand m – piach
Kalk m – wapno
gering – nieznaczny
Dämmsystem n – system izolacji
ausgezeichnet – wspaniały
erzielen – osiągnąć
Keller-/Industriebau m – budowa piwnic/obiektów przemysłowych
belastbar – wytrzymały
feuchtigkeitsbeständig – odporny na działanie wilgoci
Außen-/Innen-/Trenn-/Kellerwand f – ściana zewnętrzna/wewnętrzna/działowa/piwnicy
Fundament n – fundament
Einfamilien-/Mehrfamilienhaus n – dom jednorodzinny/wielorodzinny
Krankenhaus n – szpital
Industriehalle f – hala przemysłowa
Lagergebäude n – magazyn
Użyteczne zwroty/Nützliche Ausdrücke
darüber hinaus – poza tym
Przygotowała Agnieszka Czech